Eén jaar uitstel voor autonome probatiestraf

Probatie als autonome straf, het is niet meer voor dit jaar. De procedure wordt uitgesteld tot (uiterlijk) 1 december 2015. Reden: de gemeenschappen krijgen de justitiehuizen niet tijdig klaar voor de nieuwe opdrachten die de procedure meebrengt.

Logisch volgens de wetgever aangezien de gemeenschappen pas sinds 1 juli 2014 bevoegd zijn voor de organisatie, de werking en de opdrachten van de justitiehuizen. En, die hervorming bovendien nog niet is afgerond. De overdracht van personele, budgettaire en logistieke middelen gaat door op 1 januari 2015.

Verwachten dat de gemeenschappen uiterlijk tegen 1 december 2014 alle nodige maatregelen hadden genomen om een efficiënte tenuitvoerlegging van de autonome probatiestraf te verzekeren, was volgens de wetgever dan ook niet realistisch. Zeker omdat de procedure heel wat extra werk meebrengt voor de justitiehuizen (meer justitiële begeleidingen, meer oproepingen voor de probatiecommissie, enz.).

De gemeenschappen krijgen daarom een jaar extra de tijd om zich te organiseren. Binnen deze periode kan er ook worden overlegd in de nieuwe overlegstructuren die voorzien zijn in het Samenwerkingsakkoord van 17 december 2013 tussen de Federale Staat, de Vlaamse Gemeenschap, de Franse Gemeenschap en de Duitstalige Gemeenschap met betrekking tot de uitoefening van de opdrachten van de justitiehuizen.

Maar let op. De wetgever legt 1 december 2015 vast als uiterste datum van inwerkingtreding. De Koning kan die datum vervroegen. Vanaf dat moment zullen rechters in correctionele en politiezaken dus kunnen kiezen voor probatie als hoofdstraf, met een duur van minstens 6 maanden tot maximum 2 jaar. Aan de regeling zijn heel wat voorwaarden verbonden. Zo kan ze bijvoorbeeld niet worden toegepast bij gijzeling, verkrachting, seksueel misbruik van minderjarigen en doodslag.

Via de wet van 10 april 2014 kreeg de procedure een juridische basis in het Strafwetboek, het Wetboek van Strafvordering, de Probatiewet, de Bewakingswet, de Wet op het DNA-onderzoek in strafzaken en de Wet op de gemeenschapswachten. De wet van 8 mei 2014 bracht de nodige wijzingen aan in het Gerechtelijk Wetboek.

De wet van 26 november 2014 treedt in werking op 28 november, de dag van publicatie in het Belgisch Staatsblad.

Bron: Wet van 26 november 2014 tot wijziging van de wet van 8 mei 2014 tot wijziging van de artikelen 217, 223, 224 en 231 van het Gerechtelijk Wetboek wat de inwerkingtreding betreft, BS 28 november 2014.

Zie ook
Wetsontwerp tot wijziging van de wet van 8 mei 2014 tot wijziging van de artikelen 217, 223, 224 en 231 van het Gerechtelijk Wetboek wat de inwerkingtreding betreft, Parl. St. Kamer 2014, nr. 540564/001.